Het Leerorkest en de cultuurcoach

Dirk Monsma (onderzoeker en voorzitter Commissie Amateurkunst en Cultuureducatie, Raad voor Cultuur) ging op bezoek bij het Leerorkest in Amsterdam Zuid-Oost. Dit Leerorkest is een initiatief van verschillende scholen en het Muziekcentrum Zuid-Oost samen met het Nederlands Philharmonisch Orkest. Violist Baptist Kurver Kiers werkt daar als cultuurcoach.

Het Leerorkest
Het Leerorkest is bedoeld voor leerlingen van groep vijf tot en met acht. Leerlingen van groep vijf volgen één uur per week muziekles onder schooltijd. Vervolgens maken ze een keus voor één van de instrumenten uit een symfonieorkest. Bij hun keuze worden ze geholpen door tijdens een orkestrepetitie van het Nederlands Philharmonisch Orkest (NedPhO) musici te ontmoeten die het door hen beoogde instrument bespelen.

Voor het Leerorkest zijn er groepsrepetities per instrument. Aan het eind van ieder schooljaar spelen de kinderen samen als orkest tijdens een slotpresentatie voor een breed publiek. Enthousiaste kinderen kunnen als brede schoolactiviteit de verdieping kiezen in orkestjes van vijfendertig jeugdige muzikanten. Orkestleden van het NedPhO spelen mee bij uitvoeringen.

Cultuurcoaches
De gemeente Amsterdam zet de cultuurcoaches voor de stad in voor het Leerorkest. Baptist Kurver Kiers is cultuurcoach bij het Leerorkest. Hij geeft vioolles aan groepen leerlingen op alle vijf de scholen van het Leerorkest. Daarnaast bemiddelt hij tussen de leerorkestscholen en het NedPhO. Jacco Minnaard van de educatieve afdeling NedPhO is enthousiast: ‘Baptist vormt de spil tussen de leerorkestscholen en het orkest, hij organiseert repetitiebezoeken, hij is de brugfunctie tussen onze musici en de kinderen. Communiceren met een school is een totaal ander vak dan communiceren met een orkest. En de combinatiefunctionaris kan dat allebei’.

Kwaliteit muziekonderwijs
Hoe beoordeelt cultuurcoach Baptist de kwaliteit van de muziekprestaties van de leerlingen na vier jaar? ‘Er blijft een groep over die ik onvoldoende vind’. Dit kan verschillende oorzaken hebben, zoals de beperkte lestijd en het ontbreken van een methodiek voor instrumentaal groepsonderwijs. De school heeft daarom zelf een Curriculum Leerorkest ontwikkeld met daarin algemene leerdoelen en een doorlopende leerlijn. Ook zijn tal van inhoudelijke suggesties voor docenten bijeengebracht in het Handboek Leerorkest. De nieuwe aanpak blijkt succes te hebben: kinderen die afstuderen bij het Leerorkest in groep 8 worden steeds beter.

Meer informatie
Artikel D. Monsma, ‘Mahler en de wijk’, in: Oogsten in de dwaaltuin, 2011
Handboek Leerorkest / Expertisecentrum Leerorkest, 2011
Website van Het Leerorkest
Informatie over cultuurcoach op Cultuurplein

logos